De drie gezichten van Lady Aurora
Fins Lapland | het noorderlicht, gezien door de ogen van een kunstenaar
Arctisch Avontuur 04
Fins Lapland
Ik ben niet op jacht gegaan naar het noorderlicht zoals een toerist dat doet. Ik heb eronder gewoond: zes jaar lang, gedurende zes winters in Fins Lapland. Het noorderlicht verscheen dan eens boven de houtschuur, een andere nacht boven het huis van de buren of boven de rivieroever aan het einde van de weg. Sommige winters zag ik het 30 of 40 nachten; andere winters meer dan 50 keer. Je zou denken dat het zien van Noorderlicht alledaags wordt, maar dat was nooit het geval. Zelfs de vijftigste nacht van een seizoen deed me nog steeds versteld staan.
Deze drie illustraties zijn voortgekomen uit die verwondering. Ze geven niet zomaar een 'gewone nacht' met noorderlicht weer. Ze verschillen wel degelijk van elkaar, want ze verschenen elk in een ander seizoen van de acht seizoenen van Lapland.
Het noorderlicht in de winter en in de lente heb ik zelf meegemaakt, het eerste noorderlicht dat in de herfst verschijnt heb ik nog nooit persoonlijk meegemaakt, dat ken ik alleen uit de eerste berichten die mij vanuit het hoge noorden bereikten. Deze collectie is geen nieuwe serie: ze brengt drie werken uit mijn ‘Lapland 8 Seasons’-collectie samen, gekozen omdat ze, wanneer ze naast elkaar worden bekeken, laten zien hoeveel gezichten het noorderlicht kan hebben. Ze vormt een brug tussen de ‘Arctic Adventures’ en het diepere seizoensverhaal van het Noorden, verteld op de enige manier die ik ken: door de ogen van iemand die schildert wat ze ziet, en soms wat ze nastreeft.
Arctische Avonturen · Noorderlicht jagen
Lady Aurora
Alle drie de afgebeelde werken zijn verkrijgbaar als hoogwaardige prints op kunstblokken, metaal en acrylglas. Elk werk maakt deel uit van de Lapland 8 Seasons-collectie.
Je kunt meerdere noorderlicht kunstwerken bekijken in de Into the Nordic Wilderness collectie in de shop.
Drie verschillende nachten
Dezelfde hemel, drie verschillende nachten
Het noorderlicht is nooit twee keer hetzelfde. De ene nacht hangt het beweginsloos boven de bomen; de volgende nacht vult het de hemel van horizon tot horizon met groene golven en bogen. Ik heb Lady Aurora drie keer geschilderd, verspreid over drie seizoenen, en elk schilderij straalt een andere sfeer uit, toont een ander landschap en laat een andere versie van haar zien.
Uitgelichte werken
Green Reflection: het noorderlicht boven open water
Boven een donker eiland met dennenbomen rijst het noorderlicht op in grote, kronkelende vormen en weerspiegelt zich in het stille water eronder, waardoor haar groene licht verdubbeld wordt. Dit is noorderlicht in het begin van het seizoen, vóór de eerste sneeuw, wanneer het land nog donker is en het water nog niet bevroren is. Het is het seizoen met het dubbele noorderlicht, de weerspiegeling duurt slechts enkele donkere weken voordat de rivieren bevriezen en bedekt worden met sneeuw.
Dit is het enige noorderlicht waaronder ik zelf nooit heb gestaan. Die allereerste weken vallen in de periode van het jaar waarin ik niet in Lapland was, dus deze illustratie is niet ontstaan uit een nacht die ik zelf heb meegemaakt. Ze is voortgekomen uit een beeld dat me raakte, een foto op sociale media van dat onmogelijke dubbele groen, die ik in mijn eigen feed was tegengekomen. Voor mij is dit het moment om aan het aftellen te starten: elk jaar kijk ik uit naar de eerste berichten die me vanuit het hoge noorden bereiken, zoals andere mensen uitkijken naar de eerste sneeuw, kan ik aftellen naar mijn eerste noorderlicht van het seizoen. Ik vertel hier meer over in het artikel ‘Het verhaal erachter’: Elke maand een ander noorderlicht.
Het noorderlicht weerspiegelt zich in een rivier die nog niet bevroren is, in de allereerste donkere weken van het seizoen.
Dit werk maakt deel uit van het seizoen ‘Eerste sneeuw’ van ‘Lapland 8 Seasons’.
Sub-Zero Winter: noorderlicht boven een bevroren rivier
Midden in de winter is het stil met al die sneeuw rondom je heen, en tegelijk is er veel leven en activiteit in de lucht. Het noorderlicht danst boven een bevroren rivier, de groene vormen stijgen en dalen als vlammen, en aan de bovenrand van het noorderlicht verschijnt een zeldzaam, zacht vleugje roze-paarse gloed. Dit is het topmoment van het noorderlicht seizoen, in de donkerste weken van het jaar, en het is het gezicht waarmee ik het vaakst leefde. Het noorderlicht dat je na de sauna weer naar buiten lokt, naar 15 of 20 graden onder nul, simpelweg omdat de show zelf wilt gezien hebben, elke nacht opnieuw. Dit is de illustratie op het tekentablet op de foto bovenaan dit artikel, naast een kleine afdruk van ons tweeën, staande onder precies zo’n spectaculaire nacht met mooi noorderlicht dat je je blijft herinneren voor de rest van je leven.
Bekijk dit werk in de shop
Dit werk hoort bij het seizoen ‘Diepe Winter’ (kaamos) van Lapland 8 Seasons. Tijdens de poolnacht kan het noorderlicht verrassend vroeg in de avond verschijnen; daar vertel ik iets meer over in het verhaal over de Diepe Winter.
Arctic Campfire under the Northern Lights: aurora naast het vuur
Een kleine kota met een kampvuurtje dat warmte uitstraalt in de koude nacht, bevindt zich onder een mooie noorderlicht boog. Het aurora toont zich in zachte groene golven, kalm en in lange afhangende stroken (als gordijnen) hoog in de lucht, het landschap is stil met een enkele den, en glanzend ijs en ijskristallen. Het contrast is groot met 'Green Reflection', zowel in landschap als in kleur: een warme vuurplaats en koud groen noorderlicht in de lucht. Dit is noorderlicht in de lente, wanneer de nachten nog donker genoeg zijn voor het noorderlicht, maar de bittere kou al begint af te nemen. Het is de stilte die het Noorden belooft wanneer het seizoen ten einde loopt, het tegenovergestelde van een storm, en net zo de moeite waard om voor op te blijven.
Een rustige lentennacht: een warm vuur beneden, koud groen licht boven.
Dit werk behoort tot het seizoen ‘Krakende sneeuw’ (lente) van Lapland 8 Seasons.
Magisch noorderlicht
De nacht dat het noorderlicht over ons heen rolde
Als je me vraagt waarom ik zoveel noorderlicht tekende, denk ik terug aan een nacht in onze allereerste winter. Het was zo’n 15 graden onder nul. De hele avond waren er vage sluiers geweest, die verdwenen en weer terugkwamen, en we waren al op weg terug naar de hut toen de hele hemel plotseling tot leven kwam. Het verscheen niet zozeer als wel dat het arriveerde: een grote, levendige uitbarsting die vanuit het noorden binnenrolde en recht over onze hoofden heen naar het zuiden trok. Geen zachte sluiers deze keer, maar vlammen, bogen, cirkels en ringen, groen en rood door elkaar. Ik had nog nooit zoiets gezien, en toen de storm eenmaal voorbij was, doofde het gewoon uit, alsof iemand het licht had uitgedaan.
Wat ik me het meest herinner, is niet de kleur. Die nacht logeerde er familie bij ons, en een van hen is kleurenblind en had het noorderlicht nog nooit kunnen zien. Toen het over ons heen rolde, kon zelfs hij iets zien bewegen in de hemel, de pure beweging ervan was ook voor een kleurenblinde persoon zichtbaar! Dit soort noorderlicht kan een foto nooit vastleggen, maar mijn illustraties streven hier wel naar. Zodat je er blijvend aan herinnerd kan worden dat de magie van het noorderlicht zich aan iedereen vertoont!
Een opmerking van iemand die meer keek dan fotografeerde
Ik heb nooit professionele foto’s van het noorderlicht gemaakt. Mijn oude telefoon kon haar simpelweg niet vastleggen, hoe zorgvuldig ik de sluitertijd ook instelde of hoe stevig ik hem ook op een statief zette. Ook met mijn nieuwste telefoon wilde ik geen tijd verliezen met sluitertijd en andere instellingen, wat me alleen maar wazige foto’s op leverde omdat ik ze gewoon uit de hand trok.
Ik kijk liever met mijn eigen ogen naar het noorderlicht dan via een scherm. Elke foto die ik heb, is van slechte kwaliteit, maar de herinnering erachter is perfect, en dat is voor mij altijd genoeg geweest.
Dus mijn enige praktische advies, als je zelf naar het noorden komt om haar te zoeken, is dit: ga één keer op pad met een professionele aurora-jager. Zij kennen de donkere, prachtige plekken en het juiste moment, en op een bewolkte nacht rijden ze je een eind weg om een open hemel te bereiken. En als je hut toevallig een hot tub heeft, een warm houten bad vol heet water, dan beleef je misschien wel één van de mooiste nachten van je leven. Je zit in het warme water en ziet het noorderlicht boven je uit bewegen. Lekker warm vanuit je hot tub naar het noorderlicht kijken in de koude nacht, hetzelfde contrast dat ik in ‘Arctic Campfire’ heb geschilderd.
Vaak gestelde vraag
Waar in Lapland heb je de grootste kans om het noorderlicht te zien?
Het noorderlicht is niet gelijkmatig verspreid over het noorden, het is niet zo dat je in heel Scandinavië noorderlicht kunt zien. Het concentreert zich in een ring rond de magnetische pool, het zogenaamde aurorale ovaal, dat op een rustige nacht op ongeveer 65 tot 72 graden noorderbreedte ligt. Hoe dichter je bij die band bent, hoe minder zonneactiviteit er nodig is en hoe vaker het noorderlicht verschijnt. Fins Lapland ligt precies binnen deze band.
Rovaniemi, op de poolcirkel op ongeveer 66 graden noorderbreedte, ligt al op een gunstige plek. De regio waar ik woonde, zo’n 200 kilometer verder naar het noorden, ligt nog dieper in de ovaal, wat mede de reden is waarom dit de beste plek is om het noorderlicht te spotten.
Wanneer de zonneactiviteit hoog is, wordt de ovaal breder en reikt het noorderlicht veel verder naar het zuiden, zelfs tot in midden Europa (België, Nederland, Schotland enz) , maar voor een betrouwbare kans is het vooral van belang dat je je binnen die band van 65 tot 72 graden bevindt, onder een donkere en heldere hemel.
Arctische Avonturen
Walvis Safari
Arctische Avonturen · Noorderlicht jagen
Meer over Lady Aurora
Dit zijn slechts drie noorderlicht illustraties van Lady Aurora. Als je wilt weten in welke maand je de grootste kans hebt om noorderlicht te spotten, of hoe de ene aurora er zo anders uit kan zien dan de andere, dan vertel ik dat verhaal in ‘Elke maand een andere aurora’, onderdeel van de serie ‘Het verhaal erachter’. En als je benieuwd bent hoe de manier waarop ik de aurora zelf teken in de loop der jaren is veranderd, dan komt dat verhaal binnenkort online.
Bekijk meer werken met het noorderlicht in de collectie Into the Nordic Wilderness.